سلیم موذن زاده مداح اهل بیت درگذشت + بیوگرافی کامل
سلیم موذن زاده مداح اهل بیت درگذشت + بیوگرافی کامل
سلیم مؤذنزاده اردبیلی مداح سرشناس اهلبیت که نوای داوودی وی شهرت جهانی دارد صبح امروز در سن ۸۰ سالگی در منزل شخصی خود درگذشت.
ودود مؤذن با اعلام خبر فوت مداح اهلبیت، از جاودانه شدن همیشگی لحن داوودی مؤذنزاده اردبیلی خبر داد.
***
همچنین ببینید:
انتشار وصیت نامه سلیم موذن زاده + متن وصیت نامه
***
سلیم موذن زاده درگذشت
سلیم مؤذنزاده اردبیلی در طول ۸۰ سال حیات خود مداحی اهلبیت کرده و از چهرههای ماندگار مداحی کشور بود.
وی که حنجره خود را وقف سیدالشهدا کرده بود بعد از خدمت بیشائبه در ترویج معارف دینی با لحن و نوای داوودی خود به دیار باقی شتافت.
سلیم مؤذنزاده اردبیلی که به زبانهای ترکی، فارسی و عربی نوحه سرایی میکرد در سال 1315 خورشیدی در شهر اردبیل زاده شد. وی بیشتر نوحههایش را به زبان ترکی آذربایجانی سروده، به زبانهای فارسی و عربی نیز تسلط داشت, پدرش شیخ عبدالکریم مؤذنزاده اردبیلی نخستین مؤذن رادیوی ایران است و برادرش رحیم مؤذنزاده اردبیلی نیز از مؤذنان اسلامی بود.
مرحوم مؤذنزاده بهطور متوسط روزانه 5 ساعت از عمر خود را صرف مداحی کرده و بیش از دو هزار عنوان نوار کاست مربوط به برنامههای وی از زمان پیدایش ضبط صوت تاکنون به زبانهای ترکی، فارسی و عربی موجود است.
مدیرکل فرهنگ وارشاد اسلامی استان اردبیل گفت: سلیم موذن زاده مداح اهل بیت صبح امروز به علت بیماری قلبی درگذشت.
وی ضمن تسلیت به خانواده این مرحوم درگذشت وی را ضایعه ای در دناک توصیف کرد وگفت:اردبیل یکی از مفاخر مذهبی وحسینی خود را ازدست داد.
وی اضافه کرد:مراسم دفن وتشییع این مداح معروف متعاقبل اعلام می شود .
سلیم موذن زاده اردبیلی در سال 1315 خورشیدی در محله تازه شهر اردبیل چشم بر جهان گشود. صدای خوب در خانواده وی موروثی بوده وˈشیخ فرج اردبیلیˈ پدر بزرگ ؛ ˈشیخ کریمˈ پدر استاد سلیم و تمام برادرانش به نام های شادروانان نعیم ؛ رحیم و داود موذن زاده اردبیلی از صدای بسیار خوب برخوردار بوده اند که همه آنان از این نعمت الهی در راه ترویج مکتب اهل بیت (ع) به خصوص مناقب و مصائب چهارده معصوم (ع) و عزاداری های محرم بهره جسته اند.
مرحوم سلیم موذن زاده اردبیلی که بیش از 60 سال از عمر خویش را صرف اجرای برنامه های نوحه خوانی و مداحی نموده بود. از او حدود دو هزار و 500 عنوان نوار کاست و سی دی مربوط به برنامه های عزاداری و نوحه خوانی موجود هست .
مرحوم موذن زاده می گفت که حنجره اش وقف حضرت سیدالشهداء (ع) است و درست نیست که از آن برای موارد دیگر استفاده نماید
اعجاب و توانایی بی وصف در اجرای برنامه های گوناگون مداحی ، نوحه خوانی ، مولود خوانی ، اذان و قرائت قرآن مجید از دوران نوجوانی وی را در ردیف یکی از مطرح ترین افراد در این رشته ها قرار داده است.
سلیم موذن زاده با معرفی خود به عنوان نوکر پیر آستان مقدس اهل بیت (ع) می گوید : حنجره من یک موهبت الهی و وقف سید الشهدا (ع) است و استفاده از آن در زمینه های غیر از این صحیح نیست.
***
همچنین ببینید:
انتشار وصیت نامه سلیم موذن زاده + متن وصیت نامه
***
***
همچنین ببینید:
انتشار وصیت نامه سلیم موذن زاده + متن وصیت نامه
***
بیوگرافی سلیم موذن زاده
| سلیم مؤذنزادهٔ اردبیلی | |
| زمینهٔ کاری | مداح اهل بیت |
| زادروز | ۱۳۱۵ شمسی اردبیل |
|---|---|
| مرگ | ۲ آذر ۱۳۹۵ شمسی شهر اردبیل |
| ملیت | ایرانی |
| لقب | سلطان الذاکرین، فخر الذاکرین |
سلیم مؤذنزادهٔ اردبیلی (۱۳۱۵- دوم آذر ۱۳۹۵)[۱] یکی از مداحان ایرانی به زبانهای ترکی، فارسی و عربی بود که در سال ۱۳۱۵ خورشیدی در شهر اردبیل زاده شد. وی که بیشتر نوحههایی را به زبان ترکی آذربایجانی سروده، به زبانهای فارسی و عربی نیز تسلط داشت. پدرش شیخ عبدالکریم مؤذنزادهٔ اردبیلی نخستین مؤذن رادیوی ایران است و برادرش رحیم مؤذنزادهٔ اردبیلی نیز از مؤذنان اسلامی است. سلیم مؤذنزاده در مراسم ختم حیدر علیاف رئیسجمهور پیشین جمهوری آذربایجان برای اجرای نوحه دعوت شده بود.
سبک
مؤذن زاده بطور متوسط روزانه پنج ساعت از عمر خود را صرف مداحی کرده بود و بیش از دو هزار عنوان نوار کاست مربوط به برنامههای او از زمان پیدایش ضبط صوت تاکنون به زبانهای ترکی، فارسی و عربی موجود است.
نسب خانوادگی
از زمان حاکمیت دین اسلام افراد زیادی از اردبیل تاکنون به حرفه مؤذنی و مداحی پرداختند که تا قبل از ۵/۱ قرن اخیراطلاعات کافی از آنان در دست نمیباشد.
اما بطور مسلم صدای گیرا در خانوادهٔ مؤذن زاده اردبیلی موروثی بوده و همه فرزندان و نوادگان مرحوم شیخ فرج این موهبت الهی را ازاو به یادگار بردند.
شیخ فرج، پدربزرگ سلیم مؤذن زاده اردبیلی، قدیمیترین مؤذن کشوراست که اطلاعات مختصری از وی موجود میباشد.
به گفتهٔ سال خوردگان، صدای اذان وی را ساکنان روستاهای واقع درحاشیه سه فرسنگی شهراردبیل سحرگاهان از بام مسجد زینال در مرکز شهر میشنیدهاند.
شیخ عبدالکریم، فرزند شیخ فرج هم نخستین مؤذن درایران است که نوای اذان دلنشین او شهرت جهانی دارد.
او در سال ۱۲۷۳ خورشیدی در محلهٔ «تازه شهر» اردبیل متولد گردید و تا سال ۱۳۲۱ خورشیدی نوای توحیدی اش از منارهٔ مسجد میرزا علی اکبر این شهر به گوش میرسید. نعیم، سلیم، رحیم، محمود و داود پنج فرزند او نیز از مداحان اهل بیت و موذنهای مشهور جهان اسلام هستند.
شادروان رحیم مؤذن زاده اردبیلی نیز که اذان بی مانند او در دستگاه بیات ترک درفهرست آثارمعنوی ایران به ثبت رسید چند سال قبل براثر بیماری دعوت حق را لبیک گفت.
استاد سلیم، دربارهٔ پدرش میگوید: او در سال ۱۳۲۱ خورشیدی به قصد زیارت بارگاه ملکوتی امام رضا عازم مشهد مقدس میشود و در بین راه شبی را در منزل یکی از دوستان خویش درتهران سپری میکند. ازآنجایی که شیخ عبدالکریم عشق مؤذنی داشته سحرگاه به پشت بام منزل واقع درخیابان عین الدوله رفته و ندای توحیدی اذان را سر میدهد.
امام جماعت وقت مسجد سلطانی (امام فعلی) صدای اذان او را از دور شنیده و قبل از ظهر سراغ او را از تمام خانههای اطراف میگیرد.
به او میگویند که شیخی از اردبیل آمده و درخانهٔ “مطلب بلوری ” میهمان است و با درخواست امام جماعت، ظهر همان روز ” شیخ عبدالکریم ” در پشت بلندگوی مسجد قرار گرفته و نوای ملکوتی ” اشهدان لااله الاالله ” را به گوش مردم میرساند.
او پس از بازگشت از زیارت مشهد در تهران ماندگار شده و مؤذن مسجد سلطانی میشود بطوریکه تا سال ۱۳۲۹ خورشیدی که دارفانی را وداع گفت صدای اذان وی روزی سه بار از رادیو واقع در میدان ارک تهران پخش میشده است.
سلیم، صدای خوب در مداحی را از رشتههای هنری ظریف توصیف میکند که ملاحت، زیر و بم آهنگ، ادای کلام و تحریرهای مناسب لازمه این هنراست.
وی که خود علاوه برحفظ روشهای قدیمی، سبکهای جدیدی با اصالت فرهنگی را در نوحه خوانی و مداحی ابداع نموده، گفته است: صدای من در برابر صدای پدرم مانند قطرهای است درمقابل دریا.
مؤذن زاده در حضور آیتالله طباطبایی مفسر تفسیر المیزان نیز مداحی داشتهاند که ایشان از مؤذن زاده تقاضای مداحی عربی میکرده است.
درگذشت
سلیم مؤذن زاده اردبیلی سه شنبه دوم آذرماه ۱۳۹۵ در سن ۸۰ سالگی در بیمارستان امام خمینی (ره) بر اثر بیماری قلبی درگذشت.
***
همچنین ببینید:
انتشار وصیت نامه سلیم موذن زاده + متن وصیت نامه
***
***
همچنین ببینید:
انتشار وصیت نامه سلیم موذن زاده + متن وصیت نامه
***
مصاحبه با سلیم موذن زاده
ایرانیان خاندان موذنزاده را به قدری خوب و دقیق میشناسند انگار که موذنزادهها اهل تکتک شهرهای ایران هستند. گفتوگوی ما با سلیم موذنزاده اردبیلی در خانه پدریاش انجام شد. حاج شیخ عبدالکریم موذن، موذن نامی و شهیر ایران است که برای اولین بار در رادیوی ایران به صورت زنده اذان گفت و ندای «اشهدان علی ولیا…» را طنینانداز کوی و برزن کرد. در حقیقت شیخ عبدالکریم اولین کسی است که با نوای ملکوتی خود شهادت به ولایت امیرمومنان را به صورت رسمی از رادیوی ایران برای همیشه ضبط و ثبت کرد و اینک خاندان موذنزاده به دنبال نسخهای از آن نوای الهی هستند و برای هر کس که این ارمغان را مژده دهد جایزه هم میدهند. پربیراه نیست که سلیم در لحظه لحظه گفتوگویش نام شیخ عبدالکریم را بارها و بارها به نیکی یاد میکند و میگوید: همه ما هر چه داریم از «ابوی» داریم که او عشق به خدا، پیامبر و اهل بیتش را در دل ما به ودیعه گذاشت. خاندان موذنزادهها همگی با احترام و اکرام یاد میشوند. فرزندان شیخ عبدالکریم هر کدام نوایی به یادماندنی و عطیهای ماندگار در تاریخ شیعه بر جای گذاشتهاند، از رحیم و داوود گرفته تا سلیم و نعیم. استاد میگوید: آیتالله (رحیم) و من و دیگران اگر اذان گفتهایم و دلهای مردمان مومن را منقلب کردهایم، به مدد انفاس پاک نبوی است و توجهات ویژه اهل بیت و امام حسین (ع).
منزل سلیم همان منزل پدریاش است. میگوید که با زحمت و تلاش بسیار سعی کرده است این خانه با همان شکل قدیمیاش باقی بماند. میگوید: در اینجا همیشه مجلس وعظ و عزا برپا بود و حضرات علما و آقایان مداح به خطابه و نوحهخوانی مشغول بودند.
محراب حاج شیخ عبدالکریم موذنزاده را هم نشانمان میدهد که دستخورده باقی است.
در طول مصاحبه با سلیم موذنزاده گاه که شور و شعف عارض میشد، استاد سینه میزد و نوحه میخواند؛ در این هفتاد سالگی شور عجیبی دارد. استاد موذن میگوید که نه تنها سالخوردگی هیچ تاثیر سوئی در صدای او نداشته، بلکه صدایش و طنین آوایش روز به روز غراتر و رساتر هم شده و گوهر تجربه نیز بدان افزوده شده است. او همه را مدیون و مرهون دلسپردگی به مرام حسینبنعلی میداند و تاکید میکند: مداحان باید مردم را نسبت به ظلم جباران آگاه کنند. گریاندن این مردم عاشق کار مشکلی نیست. مهم توجه دادن آنها به اهداف قیام امام حسین (ع) است.
در منزل پدریاش با او به گفتوگو نشستم. منزل پدری سلیم موذن با همان شکل و شمایل قدیمی و دستنخورده باقی مانده است. وارد منزل که میشویم، استاد به استقبال میآید و به فارسی میگوید: آقایان بفرمایید…
در سرسرای قدیمی منزل شیخ عبدالکریم، روبهروی سلیم موذنزاده، مینشینیم و به سخنان او گوش میدهیم.
استاد چند نفری از دوستان را هم دعوت کرده است تا در جمع ما حضور داشته باشند. از کودکی و ایام خردسالی سلیم موذنزاده میپرسیم، او چنین میگوید: کودکی من هم مثل کودکی هر کس دیگری بود، با این تفاوت که من در خانوادهای زندگی میکردم که همگی صدای خوبی داشتند. در واقع صدا در خاندان ما موروثی است و از پدر به پسر به ارث میرسد. مرحوم ابوی حاج شیخ عبدالکریم هم واقعا داوود این خاندان بودند. صدای ابوی را هیچکدام از ما نداریم، ایشان مردی به غایت عارف و زاهد و مومن و عاشق اهل بیت بودند. در منزل ما که همین منزل است و من با تلاش بسیار در حفظ آن کوشیدهام، همیشه مراسم و روضهخوانی و عزاداری برای امام حسین برپا بود. ابوی مجالس عزا ترتیب میداد و واعظان و مداحان شهر جمع میشدند، افاضه فیض میکردند. آن زمانها مجالس عزا از انسانهای بزرگمنش و نورانیصفت پر بود. مجلس عزا بههیچوجه دستاویز ریاکاری و اعمال ناپسندی چون غیبت و دروغ نبود. همه تلاش میکردند به معنویت راهی بیابند و با خلوص نیت عزاداری میکردند. در ضمن کثرت مجالس عزاداری زنانه هم تا این حد وجود نداشت. آن نظم و سیستم مجالسگردانی که به فراموشی سپرده شده بود موجب شد تا مجالس و هیئتهای زنانه در محلات تشکیل شود. در مجلس عزای حسینی که در منزل ما برپا میشد، علمای بزرگ وعظ میکردند و به تبشیر و انذار و روایت پرداخته و از مقاتل روضه میخواندند و مداحان همه به نوحهخوانی میپرداختند.
مجالس آن زمان شور عجیبی داشت، من همیشه افسوس میخورم که چرا دیگر آن مجالس تکرار نمیشوند.
یادم است مرحوم حاج سیدمهدی حاتمی، ابوی محترم جناب آقای میرابراهیم سیدحاتمی در مجلس عزای شیخ عبدالکریم موعظه میکرد. او میگفت که یک بار در سفری به عتبات در نجف اشرف، در خواب، حضرت علی را مشاهده کرده و ایشان گفتهاند شیخ عبدالکریم و مجدالواعظین را گرامی بدارید که مادح خانواده ما هستند. اینها را میگویم که بدانید مجلس عزا و هیئت مذهبی باید قداست دینی را حفظ کند و در تربیت جوانان بکوشد.
نغمه داوودی
سلیم موذن در ادامه به بحث درباره صدای خوش و موسیقی میپردازد و چنین ادامه میدهد: صدای خوش یک امر موروثی در خانواده ماست. ابوی در عزای حسین نوحه میگفت و نوحه میخواند، اما چیزی که او را در درجهای برتر قرار میدهد، آشنایی کامل او به موسیقی است، او در ردیف و گوشههای موسیقی ید طولایی داشت و ما را نیز آموزش میداد. من هر چه در این زمینه یاد گرفتهام از ابوی است. ایشان آموزش موسیقی را در نهایت دقت و ملاطفت به ما یاد میدادند.
مداحی کار سادهای نیست
ما در دوران کودکی در مکتب میرزا عزیز درس میخواندیم که مکتبی بود واقع در منطقه یساول. مداحان بسیاری در آنجا مشغول تحصیل بودند: حاج محمد تمدن، حاج رحیم موذن و دیگران. در واقع، رفتن به آن مکتب و تحصیل در آن به مثابه تحصیل در دانشگاه بود، چراکه میرزا عزیز، هم ادب و ایمان میآموختند و هم موسیقی و آواز یاد میدادند.
هر کس صدای خوبی داشت و به آن مکتب میآمد، باید با دستگاههای موسیقی هم آشنایی پیدا میکرد تا در کارش موفق باشد و نیز مقاتل مستند را مطالعه میکرد.
استاد موذن بر لزوم یادگیری فنون آواز و شناختن موسیقی و دانستن ویژگیهای زبانی و نحوه قرائت اشعار، تاکید ویژهای دارد.
او میگوید: مداحی و نوحهخوانی کار هر کسی نیست، کار سادهای هم نیست. نوحهخوان باید دورههای تعلیم را با موفقیت پشت سر بگذارد و به این نکته توجه کند که میخواهد برای عزای حسینبنعلی نوحه بگوید، پس پاکی نیت و خلوص عمل لازمه موفقیت و ماندگاری است.
استاد موذن علاقه را نیز مورد تاکید قرار میدهد و تصریح میکند: باید برای نوحهخوانی علاقه داشت. اگر علاقه قلبی و خواست درونی نباشد و امیال نفسانی و رسیدن به مادیات مدنظر باشد، چندی نمیگذرد که هم آبروی آدم میرود و هم مال و منالش. دستگاه امام حسین (ع) با کسی شوخی ندارد، باید پاک بود و با نفس سالم به این درگاه خدمت کرد.
سلیم موذنزاده از خاطرات خود با اساتید موسیقی ایرانی هم چیزهایی میگوید: من در محضر استاد جلیل شهناز بودهام و از محضر تاج اصفهانی استفاده کردهام. از مرحوم اقبال آذر هم استفادهها کرده و حظها بردهام. در سفری که به باکو داشتم، با اساتید موسیقی آذربایجان که واقعا استاد صدا و آواز هستند، دیدار داشتم. هابیل علیاف و آقاخان عبدالهاف از صدای من تعریف میکردند و من هم همه اینها را مدیون توجه حضرت سیدالشهدا هستم.
مطالعه و تحقیق لازمه کار مداحی
استاد موذن در لابلای صحبتهایش گاه و بیگاه به مساله صدای خوش و آواز صحیح میپردازد و میگوید: صدای خوش یک نعمت الهی است و برای نگهداری آن باید تلاش کرد. برای حفظ صدای خوش، باید اولا با دستگاههای موسیقی آشنا بود و قواعد موسیقیایی را رعایت کرد؛ دوم هم اینکه به سراغ مواد مخدر، سیگار و قلیان نباید رفت.
باید برای حفظ صدا و ماندگاری آن و قدرت بخشیدن به صدا، از سلامتی بدن مطمئن بود و آن را قدرتمند کرد. صدای رسا نیروی دو چندان میخواهد.
بهترین صدا آن است که باعث آزار شنونده نشود، بلکه عامل جذب او باشد. گاه مداحانی میبینیم که بدون دانستن فنون آواز و موسیقی و رعایت قواعد کلامی، با صدای آزاردهندهای، مداحی میکنند. اینها هم به خودشان ضرر میرسانند و هم موجب آزردگیخاطر عزادار میشوند. سلیم موذن به دوران همراهیاش با استاد تاجالشعرا اشاره میکند. وی میگوید: استاد یحیوی همسایه ما بودند. ما در مکتب ایشان نکتهها آموختهایم، من بیشتر اوقات با ایشان بودم و شعرهای ایشان را میخواندم.
شعر «هنده» را اولین بار من خواندم و برای خواندن آن بیشتر از ۴۰۰ صفحه کتاب مطالعه کردم تا بدانم واقعیت تاریخی و دینی آن چه بوده است!
آوای الهی
استاد موذن به اذان مرحوم شیخ عبدالکریم اشاره میکند و ادامه میدهد: مرحوم آیتا… حاج شیخ رحیم موذنزاده، من، مرحوم منعم و داوود اذان گفتهایم، اما اذان ما در برابر اذان ابوی قطرهای از دریاست. اذان ابوی آدم را منقلب میکرد، مخصوصا که ایشان اولین بار در رادیو به صورت زنده، اذان گفت و عبارت «اشهدان علی ولیا…» را به کار برد. اذان آیتا… هم جذاب بود. این اذانها انسانهای بسیاری را مسلمان کرده و این نشانهای از قدرت آوای الهی است.
استاد موذن با اشاره به اینکه شیخ عبدالکریم اجازه ضبط صدایش را نمیداد و الان اثری از صدای او در دست نیست، میگوید: تنها یک نسخه ضبط شده روی فایلهای سیمی قدیمی موجود است که میگویند در فرانسه است. اگر مسوولان در بازگردندان آن تلاش کنند خاندان موذنزاده مدیون خواهند بود.
استاد همچنین از همه ایرانیان درخواست میکند: اگر کسی اثری از صدای حاج شیخ عبدالکریم دارد، یک نسخه از آن را به خاندان موذن بدهد و ما در قبال این لطف، دعاگو خواهیم بود.
گلایه از عدم توجه معنوی
گلایههای استاد موذن از مسوولان واقعا دردآور است. میگوید: ما هیچ چیز از دولت نمیخواهیم. دولت و مسوولان تا به حال هیچ امتیازی برای خاندان ما قایل نشدهاند و ما هم تمنایی نداریم؛ اما باید از عدم توجه معنوی گلایه کنم.
وقتی مرحوم شیخ عبدالرحیم در بستر بیماری بودند، هیچکس سراغی از او نگرفت، اما وقتی ایشان در تهران بستری شد و صدا و سیمای تهران تصاویر ایشان را نشان داد، یاد مسوولان ما افتاد که ای عجب ما موذنزادهها داریم. خانواده موذنزادهها هیچ تمنای مالی از مسوولان ندارند، اما بی توجهی آنان دردآور است.
سلیم موذنزاده در این مصاحبه باز هم به مداحان و مساله نوحهخوانی اشاره دارد: مداحان باید قبل از مداحی، تمرین داشته باشند، باید واژهها را درست تلفظ کنند، سواد عربی و فارسی داشته باشند. اطلاعاتشان کامل باشد، با دستگاههای موسیقی و نت و ردیف آشنایی داشته باشند؛ مهمتر اینکه خلوص نیت داشته باشند.
استاد موذن توصیهای به مداحان دارد: کار مداحان تنها این نیست که از مردم اشک بگیرند. گریاندن مردم و مساله بکاء در عزا مساله مهمی است، اما مهمتر از آن توجه دادن مردم به اهداف قیام امام حسین و روز عاشورا است. متوجه کردن مردم به اینکه باید در مقابل ظلم ظالم ایستاد و شعار «هیهات من الذله» را شعار زندگی قرار داد.
خداحافظ ای آنام باجی
وقتی از سلیم موذنزاده میپرسیم، از کدام اثر عاشوراییات بیشتر خوشت میآید، گره در پیشانی میافکند و با تاثر خاصی میگوید، میخواند و سینه میزند: خداحافظ ای آنام باجی آغلاما یانا یانه…
در پایان گفتوگو، از استاد سلیم موذنزاده اردبیلی میخواهیم که از آرزوهایش بگوید و اینکه از خدا چه میخواهد: از خدا میخواهم همه را به راه راست هدایت کند و آرزویم این است که سیدالشهدا شافع شیعیان حقیقیاش باشد و ما را هم شفاعت کند. از خدا میخواهم صحت و سلامتی عطا کند و تا آنجا که میتوانم در خدمت بارگاه نورانی حسینبنعلی باشم و بتوانم به سهم خود جوانان را به سوی مسجد و قرآن و دوستی اهل بیت سوق دهم.
***
همچنین ببینید:
انتشار وصیت نامه سلیم موذن زاده + متن وصیت نامه
***
